księstwo ziębickie

Ziębice | Henryków | Ząbkowice Śląskie
Ziębice
Ziębice, woj. dolnośląskie, pow. ząbkowicki
W źródłach pisanych miejscowość Sambice pojawiła się po raz pierwszy w dokumencie z 1234 roku. Zniszczona w czasie najazdu mongolskiego w roku 1241. Lokacja na prawie niemieckim dokonana ok. roku 1250 przez księcia Henryka III Białego. Początkowo w granicach księstwa śląskiego, tzw. Monarchii Henryków Śląskich, następnie w księstwie wrocławskim Henryka III Białego i Henryka IV Prawego. Od końca XIII wieku do roku 1322 w granicach państwa świdnicko-jaworskiego. W latach 1322-1428 stolica odrębnego piastowskiego księstwa, którego pierwszym władcą był Bolko II ziębicki. Wraz ze śmiercią ostatniego Piasta ziębickiego, księcia Jana w roku 1428 (zginął w bitwie z husytami pod Starym Wielisławiem) miasto wraz z okręgiem przechodzi pod władanie królów czeskich.
Najważniejszą pamiątką okresu piastowskiego jest kościół NMP i Św. Jerzego (Sanktuarium Męki Pańskiej) - najstarsza parafia ziębicka (pierwsza gotycka budowla powstała latach 1265-75), a także mury obronne z przełomu XIII i XIV wieku z dobrze zachowaną 'Bramą Paczkowską'.
kościół NMP i Św. Jerzego
▲ kościół NMP i Św. Jerzego - najstarsza parafia ziębicka
(5 I 2008; 640x480 px)
kościół NMP i Św. Jerzego
▲ kościół NMP i Św. Jerzego
(13 VI 2008; 800x600 px)
książę Henryk III Biały nadaje przywilej lokacyjny Ziębicom
▲ książę Henryk III Biały nadaje przywilej lokacyjny Ziębicom - malowidło z ziębickiego ratusza
(13 VI 2008; 640x480 px)
Henryków
Henryków, woj. dolnośląskie, pow. ząbkowicki, gm. Ziębice - opactwo cystersów
50,652° N
17,013° E
Fundacja opactwa cystersów w Henrykowie nastąpiła w latach 1222-28. Jej inicjatorem był kanonik wrocławski Mikołaj, notariusz księcia Henryka I Brodatego, natomiast sam książę wraz z synem Henrykiem II (Pobożnym) objęli oficjalny patronat nad fundacją. W roku 1241, w czasie najazdu mongolskiego, zabudowania klasztorne spłonęły. Niedługo po tym zdarzeniu, opactwo zostało odbudowane i Cystersi ponowili swoją misję: wkrótce w klasztorze powstała tzw. Księga Henrykowska, w której zawarto zdanie uważane za najstarsze zapisane w języku polskim: day, ut ia pobrusa, a ti poziwai. Początkowo znajdował się na terenie księstwa śląskiego, następnie wrocławskiego, a od końca XIII przynależał do ziemi świdnicko-jaworskiej. Od roku 1322 Henryków stał się ważnym ośrodkiem kultu w nowo powstałym księstwie ziębickim, a także nekropolią lokalnej piastowskiej linii książęcej. Do dziś zachował się podwójny gotycki grobowiec księcia Bolka II ziębickiego i jego żony Jutty (Guty). Obecny wygląd klasztor zawdzięcza barokowej przebudowie z lat 1682-85.
opactwo cystersów - nekropolia Piastów ziębickich
▲ opactwo cystersów - nekropolia Piastów ziębickich
(5 I 2008; P 1000x530 px)
opactwo cystersów
▲ opactwo cystersów
(5 I 2008; 800x600 px)
opactwo cystersów
▲ opactwo cystersów
(5 I 2008; 480x640 px)
podobizna Bolka II ziębickiego
▲ podobizna Bolka II ziębickiego w jednej z sal klasztornych
(7 VII 2007; 650x650 px)
Ząbkowice Śląskie
Ząbkowice Śląskie, woj. dolnośląskie, miasto powiatowe
W źródłach pisanych miejscowość Frankenstein pojawiła się po raz pierwszy w dokumencie z 1278 roku. Początkowo w granicach księstwa wrocławskiego Henryka IV Prawego. Od końca XIII wieku do roku 1322 w granicach państwa świdnicko-jaworskiego, następnie w latach 1322-51 w księstwie ziębickim. Wówczas też ziemia ząbkowicka kilkakrotnie była przedmiotem zastawu: w roku 1337 książę Bolko II ziębicki zastawił Ząbkowice na rok królowi czeskiemu Janowi Luksemburskiemu; w roku 1346 książę Mikołaj Mały zastawił miasto (wraz z okręgiem) czeskiemu magnatowi Henrykowi von Haugwitz. Ostatecznie sprzedał je królowi czeskiemu w roku 1351. W późniejszych latach Ząbkowice nie powróciły nigdy do władztwa Piastów, jednak żoną Karola I z Podiebradów, księcia ziębickiego (w latach 1498-1536), była Piastówna Anna, córka księcia żagańskiego Jana II Szalonego.
Najważniejszą pamiątką okresu piastowskiego jest m.in. 'Krzywa Wieża' - pozostałość średniowiecznych murów obronnych, ruina renesansowego zamku wzniesionego w latach 1522-32 przez Karola I z Podiebradów na miejscu piastowskiego gotyckiego zamku obronnego, a także gotycki kościół Św. Anny z połowy XIV wieku - miejsce pochówku księcia Karola I z Podiebradów i jego żony Anny żagańskiej (zachowany wspólny nagrobek).
widok zamku z 'Krzywej Wieży'
▲ widok zamku z 'Krzywej Wieży'
(29 V 2010; 640x480 px)
fasada wschodnia zamku
▲ fasada wschodnia zamku
(5 I 2008; 800x600 px)
wieża bramna
▲ wieża bramna
(5 I 2008; 480x640 px)
kartusz herbowy księcia Karola I z Podiebradów na wieży bramnej
▲ kartusz herbowy księcia Karola I z Podiebradów na wieży bramnej
(5 I 2008; 470x700 px)
narożnik południowo-wschodni
▲ narożnik południowo-wschodni
(5 I 2008; 800x600 px)
'Krzywa Wieża'
▲ 'Krzywa Wieża'
(5 I 2008; 480x640 px)
kościół Św. Anny
▲ kościół Św. Anny - miejsce pochówku księcia Karola I z Podiebradów († 31 V 1536) i jego żony Anny, córki księcia Jana II Szalonego († 27/28 X 1541)
(1 VIII 2010; 470x700 px)
FOTO.POCZET.COM (treść i kod strony) jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Bez utworów zależnych 3.0 Polska.
Serwis stanowi część portalu poczet.com, który wpisany został do rejestru dzienników i czasopism prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Katowicach pod poz. Pr 2428.
partnerzy: ApisVideoŻegluga śródlądowa
do góry