lenno Władysława II Opolczyka

Bobolice | Bolesławiec n. Prosną | Częstochowa | Łutowiec | Mirów | Morsko | Olsztyn | Ostrzeszów | Złotoria | Żarki
Po śmierci Kazimierza III Wielkiego w roku 1370, książę Władysław II Opolczyk przybył do Krakowa, by zabezpieczyć objęcie tronu polskiego Ludwikowi Andegaweńskiemu. Następnie przyczynił się do obalenia zapisów testamentu zmarłego monarchy. Ludwik odwdzięczył się za to księciu opolskiemu nadaniem w lenno szeregu zamków położonych w północno-zachodniej Małopolsce (Krzepice, Kłobuck, Olsztyn, Bobolice, Mirów) oraz w południowej części ziemi sieradzkiej (Brzeźnica) i wieluńskiej (Wieluń, Bolesławiec n. Prosną i od ok. 1382 roku Ostrzeszów). W roku 1378 lenno Opolczyka zostało powiększone o obszary ziemi dobrzyńskiej oraz Kujaw. Taki stan rzeczy trwał do czasów objęcia panowania przez Władysława II Jagiełłę. Nowy władca, który widział zagrożenie jedności terytorialnej kraju (ale również niepokoił się przyjaznymi stosunkami Opolczyka z Zakonem Krzyżackim) ostatecznie pozbawił księcia opolskiego tego ogromnego terytorialnie lenna. W trakcie kilku kampanii wojennych z lat 1391-1396 Jagiełło systematycznie włączył do Królestwa Polskiego wszystkie ziemie dzierżone przez Opolczyka w ramach lenna.
Bobolice
Bobolice, woj. śląskie, pow. myszkowski, gm. Niegowa - zamek królewski
50,613° N
19,493° E
Zamek murowany (gotycki) zbudowano w połowie XIV wieku z inicjatywy króla Kazimierza III Wielkiego, prawdopodobnie na miejscu wcześniejszych drewnianych umocnień. W roku 1370 król Ludwik Andegaweński przekazał zamek (wraz z okręgiem i pobliskim zamkiem w Mirowie) w lenno księciu Władysławowi II Opolczykowi. W trakcie wojen Opolczyka z królem Władysławem Jagiełłą, zamek w Bobolicach w trakcie kampanii z roku 1396, został zdobyty przez siły królewskie. Pierwotnie zamek składał się z cylindrycznej wieży, obok której znajdował się budynek mieszkalny. Prawdopodobnie w XV wieku system obronny wzmocniły półkoliste baszty. Do zamku górnego przylegało podzamcze opasane murem obwodowym i otoczone suchą fosą. W wieku XVI ówcześni właściciele zamku zmodernizowali go, likwidując m.in. gotycką wieżę i rozbudowując budynek mieszkalny (w tamtym czasie co najmniej dwupiętrowy). Zamek popadł w ruinę po roku 1657, kiedy to został ograbiony i podpalony przez wycofujące się wojska szwedzkie. Jego stan pod koniec XVIII wieku był już na tyle zły, że król Jan III Sobieski podążający na odsiecz Wiednia w roku 1683 nocował w Bobolicach pod namiotem. Obecnie, od roku 1999 zamek podlega całkowitej rekonstrukcji z inicjatywy prywatnego właściciela.
widok zamku z Grzędy Mirowskiej
▲ widok zamku z Grzędy Mirowskiej
(22 IV 2018; 470x700 px)
widok od zachodu
▲ widok od zachodu
(5 X 2014; 470x700 px)
widok od zachodu
▲ widok od zachodu
(22 IV 2018; 900x600 px)
widok od południowego zachodu
▲ widok od południowego zachodu
(18 VIII 2008; 800x600 px)
widok od południa
▲ widok od południa
(5 X 2014; 700x470 px)
wieża bramna i zamek górny
▲ wieża bramna i zamek górny
(22 IV 2018; 900x600 px)
fasada wschodnia
▲ fasada wschodnia
(14 VIII 2011; 900x600 px)
fasada wschodnia
▲ fasada wschodnia
(22 IV 2018; 700x470 px)
Bolesławiec n. Prosną
Bolesławiec, woj. łódzkie, pow. wieruszowski - zamek królewski
51,197° N
18,182° E
Cegalny gotycki zamek ufundował w I połowie XIV wieku król Kazimierz III Wielki, w miejscu warowni zbudowanej w roku 1268 z polecenia księcia kaliskiego, Bolesława Pobożnego. Zamek "kazimierzowski" zbudowano na planie ściętego owalu: warownia posiadała mury obwodowe z bramą wjazdową, na dziedzińcu posadowiono dwa drewniane budynki. W roku 1370 król Ludwik Andegaweński przekazał zamek (wraz z okręgiem) w lenno księciu Władysławowi II Opolczykowi. Z polecenia księcia ok. 1390 roku podwyższono mury obwodowe, a na dziedzińcu wzniesiono wolnostojącą ośmioboczną wieżę ceglaną. Wzdłuż wschodniego odcinka murów zamkowych stanęły dwa murowane budynki, które zastąpiły wcześniejszą drewnianą zabudowę. W trakcie wojen Opolczyka z królem Władysławem Jagiełłą, zamek w Bolesławcu dwukrotnie (w roku 1391 i 1393) odpierał ataki wojsk polskich. Dopiero w trakcie kampanii z roku 1396, twierdza została zdobyta przez siły królewskie. Stała się wówczas siedzibą starostwa niegrodowego. W latach 1625-28 ówczesny starosta bolesławiecki Kasper Denhoff przeprowadził gruntowną przebudowę zamku w stylu barokowym. W czasach "potopu szwedzkiego" twierdza została mocno zniszczona, jednak odbudowy dokonał starosta Jan Szczęsny Radziejowski. W roku 1704 ponownie wojska szwedzkie zajęły Bolesławiec i mocno uszkodziły zamek. Od tamtego czasu popadł w ruinę.
widok ogólny baszty
▲ widok ogólny baszty (widoczne pozostałości murów obwodowych)
(30 VIII 2008; P 1000x350 px)
widok ogólny baszty
▲ widok ogólny baszty
(30 VIII 2008; 480x640 px)
widok ogólny baszty
▲ widok ogólny baszty
(19 IX 2009; P 800x700 px)
Częstochowa
Częstochowa, woj. śląskie, miasto powiatowe - opactwo paulinów
50,812° N
19,0971° E
Fundacja opactwa paulinów w Częstchowie nastąpiła w roku 1382. Jej inicjatorem był książę Władysław II Opolczyk, który sprowadził z Węgier pierwszych zakonników. Nazwa Jasna Góra (Clarus Mons) została nadana klasztorowi przez węgierskich paulinów na pamiątkę macierzystego klasztoru Św. Wawrzyńca na Jasnej Górze w Budzie. W roku 1384 na Jasną Górę książę Władysław sprowadził z Rusi ikonę Czarnej Madonny, według legendy namalowanej przez Św. Łukasza Ewangelistę na desce stołu, przy którym posiłki spożywała Święta Rodzina. Od tamtego też czasu opactwo częstochowskie stało się jednym z głównych celów pielgrzymkowych w kraju. Pierwotna zabudowa klasztorna była w przeważającej większości drewniana. Obecny swój kształt klasztor jasnogórski zawdzięcza szeregowi przebudów, w szczególności z XVI i XVII wieku. Wówczas też obiekt stał się silną twierdzą w systemie bastionowym. Nowoczesna zabudowa obronna i przystosowanie do prowadzenia działań artyleryjskich pozwoliły obronić się przed ofensywą wojsk szwedzkich w roku 1655.
podobizna Władysława II Opolczyka na Bramie Wałowej
▲ podobizna fundatora - Władysława II Opolczyka na Bramie Wałowej
(12 III 2011; 900x600 px)
podobizna Władysława II Opolczyka na Bramie Wałowej
▲ podobizna fundatora - Władysława II Opolczyka na Bramie Wałowej
(17 VIII 2009; 800x600 px)
klasztor jasnogórski
▲ klasztor jasnogórski
(12 III 2011; 700x470 px)
klasztor jasnogórski
▲ klasztor jasnogórski
(10 XII 2008; 480x640 px)
Łutowiec
Łutowiec, woj. śląskie, pow. myszkowski, gm. Niegowa - strażnica królewska/książęca
50,629° N
19,450° E
Strażnicę na trudno dostępnej skale wzniesiono w XIV wieku. Nie ma jednak pewności, czy fundatorem był król Kazimierz III Wielki, czy książę Władysław Opolczyk. Warownia składała się z dwóch części. Murowany zamek górny (wieża) zajmował szczyt skały. U podnóża skalnego ostańca znajdowało się gospodarcze podzamcze, zbudowane prawdopodobnie z drewna. Całość otoczona była wałem ziemnym i palisadą oraz fosą. W latach późniejszych zamek popadł w ruinę. Obecnie na skalnym ostańcu widoczne są jedynie niewielkie relikty murów zamku górnego.
skalny ostaniec z reliktami strażnicy
▲ skalny ostaniec z reliktami strażnicy
(30 XII 2017; 900x600 px)
skalny ostaniec z reliktami strażnicy
▲ skalny ostaniec z reliktami strażnicy
(30 XII 2017; 700x470 px)
skalny ostaniec z reliktami strażnicy
▲ skalny ostaniec z reliktami strażnicy
(30 XII 2017; 470x700 px)
Mirów
Mirów, woj. śląskie, pow. myszkowski, gm. Niegowa - zamek rycerski
50,614° N
19,475° E
Zamek zbudowano w czasach Kazimierza III Wielkiego, jednak nie ma pewności, że jego fundatorem był sam król. W roku 1370 król Ludwik Andegaweński przekazał zamek (wraz z okręgiem i pobliskim zamkiem w Bobolicach) w lenno księciu Władysławowi II Opolczykowi. W trakcie wojen Opolczyka z królem Władysławem Jagiełłą, zamek w Mirowie w trakcie kampanii z roku 1396, został zdobyty przez siły królewskie. Pierwotnie była to niewielka murowana strażnica, zapewne administracyjnie podległa zamkowi w pobliskich Bobolicach. Od końca XIV wieku zamek pozostawał w rękach prywatnych właścicieli, którzy dokonywali kolejnych przebudów. W roku 1501 zamek mirowski stał się siedzibą rodową Myszkowskich h. Jastrzębiec, którzy znacznie go rozbudowali: jednopiętrowy zamek został podwyższony o kolejne dwie kondygnacje, podwyższona również została wieża (pełniąca od tej pory funkcje mieszkalne) i zbudowano zamek dolny. W latach "potopu szwedzkiego" zamek został mocno zniszczony przez oddziały Szwedów. Pomimo, iż późniejsi właściciele przystąpili do jego odbudowy, ostatecznie ok. roku 1787 zamek mirowski został opuszczony. Nie zabezpieczona ruina niszczała, eksploatowana przez okolicznych mieszkańców poszukujących budulca (w roku 1937 zawaliła się południowo-zachodnia ściana prostokątnej wieży). Zabezpieczenia zamku w formie trwałej ruiny dokonano dopiero w latach 60. XX wieku. Obecnie trwają kolejne prace rekonstrukcyjne.
widok od wschodu
▲ widok od wschodu (z Grzędy Mirowskiej)
(5 X 2014; 900x600 px)
widok od wschodu
▲ widok od wschodu (z Grzędy Mirowskiej)
(22 IV 2018; 900x600 px)
widok od wschodu
▲ widok od wschodu (z Grzędy Mirowskiej)
(14 VIII 2011; 900x600 px)
widok od południa
▲ widok od południa
(22 IV 2018; 900x600 px)
widok od zachodu
▲ widok od zachodu
(18 VIII 2008; 800x600 px)
widok od południa
▲ widok od południa
(18 VIII 2008; 800x600 px)
widok od południa
▲ widok od południa
(22 IV 2018; P 900x600 px)
narożnik południowo-zachodni
▲ narożnik południowo-zachodni
(22 IV 2018; 470x700 px)
Morsko (zamek 'Bąkowiec')
Morsko, woj. śląskie, pow. zawierciański, gm. Włodowice - zamek rycerski
50,550° N
19,520° E
Zamek został zbudowany w XIV wieku, jednak osoba fundatora nie jest znana. Po raz pierwszy 'Bąkowiec' wspomniany został w źródłach pisanych w 1390 roku (jako Bancowecz), a jego pierwszym właścicielem był śląski rycerz Mikołaj Strzała, poddany księcia Władysława II Opolczyka. Być może to właśnie opolski książę był inicjatorem powstania warowni. Nie wykluczona jest również wersja, iż umocnienia powstały wcześniej (tj. przed 1370 rokiem) z nakazu króla Kazimierza III Wielkiego. Zamek górny (kamienny) zbudowano na skale na planie nieregularnego wieloboku, natomiast od strony wschodniej znajdowało się podzamcze z owalną basztą, otoczone fosą. Wiadomo, iż na początku XVII wieku zamek był już w ruinie i został opuszczony.
Brak pewności czy niniejszy zamek stanowił lenno Władysława Opolczyka, jednak poświadczony źródłowo pierwszy właściciel wskazuje, iż władza księcia opolskiego mogła rozciągać się również na Morsko.
pozostałości zamku górnego
▲ pozostałości zamku górnego
(10 VIII 2008; 800x600 px)
wzgórze zamkowe
▲ wzgórze zamkowe
(5 X 2014; 900x600 px)
pozostałości zamku górnego
▲ pozostałości zamku górnego
(17 III 2012; 700x470 px)
wzgórze zamkowe
▲ wzgórze zamkowe
(17 III 2012; 640x480 px)
Olsztyn
Olsztyn, woj. śląskie, pow. częstochowski - zamek królewski
50,749° N
19,273° E
Zamek gotycki zbudowano w latach 1349-59 z inicjatywy króla Kazimierza III Wielkiego, w miejscu istniejącej już od XIII wieku drewniano-murowanej strażnicy (znanej jako zamek Przemiłowice; w posiadaniu biskupa krakowskiego). Była to wówczas jedna z najsilniejszych twierdz na pograniczu śląsko-małopolskim: składała się z budynku mieszkalnego i stołpu o wysokości ok. 20 metrów. W połowie XV wieku zamek został zbudowany zamek dolny (otoczony murem obwodowym o grubości 2 m), wzniesiona została 'Baszta Starościńska' oraz podwyższono stołp o ok. 8 metrów (charakterystyczna nadbudowa ceglana). W latach 1370-91 zamek pozostawał we władaniu księcia Władysława II Opolczyka, a jego panowanie w Olsztynie zakończyło się w roku 1391, po kilkudniowym oblężeniu zamku przez wojska królewskie Władysława II Jagiełły. W wieku XVI zamek górny został przebudowany w stylu renesansowym przez starostę Piotra Opalińskiego. Otoczył on także rozległym (265 m) murem o niewielkiej grubości teren pomiędzy 'Basztą Starościńską' a zamkiem górnym. Następne lata nie był pomyślne dla warowni olsztyńskiej: w roku 1587 poważnych zniszczeń dokonały wojska arcyksięcia Maksymiliana Habsburga, zmierzającego po polską koronę do Krakowa; w czasach "potopu szwedzkiego" zamek został mocno zniszczony przez Szwedów i od tego czasu popadał w ruinę. W latach 1722-26 duże fragmenty dolnych partii murów rozebrano, a materiał wykorzystano m.in. do odbudowy kościoła Św. Jana Chrzciciela w Olsztynie.
W latach swej świetności na zamku gościli polscy władcy: Kazimierz Wielki kilkakrotnie przebywał w Olsztynie (zapewne doglądając prac budowlanych), był tu również książę oleśnicki Konrad II Siwy (w roku 1391), a na przełomie XV i XVI wieku funkcję starosty sprawował królewicz Zygmunt Jagiellończyk (późniejszy król Zygmunt I Stary).
widok wzgórza zamkowego od strony południowej
▲ widok wzgórza zamkowego od strony południowej
(7 VII 2013; 900x600 px)
widok ogólny od strony wschodniej
▲ widok ogólny od strony wschodniej
(30 IV 2012; 900x600 px)
zamek górny - widok od strony południowej
▲ zamek górny - widok od strony południowej
(11 IX 2011; 800x600 px)
'Baszta Starościńska'
▲ 'Baszta Starościńska'
(30 VIII 2012; 900x600 px)
'Baszta Starościńska' - widok od południa
▲ 'Baszta Starościńska' - widok od południa
(30 IV 2012; 700x470 px)
zamek górny
▲ zamek górny
(15 VIII 2016; 470x700 px)
zamek górny - widok z 'Baszty Starościńskiej'
▲ zamek górny - widok z 'Baszty Starościńskiej'
(7 VII 2013; 900x600 px)
pozostałości murów zamku średniego
▲ pozostałości murów zamku średniego
(17 VII 2007; 480x640 px)
Ostrzeszów
Ostrzeszów, woj. wielkopolskie, miasto powiatowe - zamek królewski
51,426° N
17,931° E
Zamek murowany (gotycki) zbudowano w połowie XIV wieku z inicjatywy króla Kazimierza III Wielkiego, prawdopodobnie na miejscu wcześniejszych drewnianych umocnień. Ok. roku 1382 król Ludwik Andegaweński przekazał zamek i okręg (będący częścią ziemi wieluńskiej) w lenno księciu Władysławowi II Opolczykowi. W trakcie wojen Opolczyka z królem Władysławem Jagiełłą, zamek w Ostrzeszowie w trakcie kampanii z roku 1393, został zdobyty przez siły królewskie. Pierwotnie zamek składał się z muru obwodowego wspartego oraz 23-metrowej wieży, zbudowanej na planie kwadratu, na wysokości 11 metrów przechodzącej w ośmiobok. W połowie XV wieku nastąpiła rozbudowa założenia: wzdłuż północnego muru wzniesiono murowany 3-kondygnacyjny dom mieszkalny. Po zakończeniu działań wojennych w roku 1660, zamek ostrzeszowski został odbudowany. Kolejna przebudowa założenia miała miejsce w roku 1755, jednak już pod koniec XVIII zamek został opuszczony i popadł w ruinę. W XIX wieku mury zamkowe uległy częściowej rozbiórce. Zabezpieczenia pozostałości wieży i murów obwodowych dokonano w latach 60. XX wieku.
widok baszty od strony północnej
▲ widok baszty od strony północnej
(19 VIII 2011; 480x640 px)
widok baszty od strony południowej
▲ widok baszty od strony południowej
(19 VIII 2011; 800x600 px)
widok baszty od strony wschodniej
▲ widok baszty od strony wschodniej
(19 IX 2009; 640x480 px)
współczesna płyta pamiątkowa poświęcona Kazimierzowi Wielkiemu
▲ współczesna płyta pamiątkowa poświęcona fundatorowi zamku, Kazimierzowi Wielkiemu
(19 VIII 2011; 470x700 px)
Złotoria
Złotoria, woj. kujawsko-pomorskie, pow. toruński, gm. Lubicz – zamek królewski
52,997° N
18,691° E
Gotycki ceglany zamek u ujścia Drwęcy do Wisły powstał w roku 1343 z polecenia króla Kazimierza III Wielkiego w miejscu istniejącej wcześniej drewnianej warowni Piastów mazowieckich. Obiekt wzniesiono na planie prostokąta i składał się budynku mieszkalnego oraz wieży obronnej. Całość otoczona była murem. Zamek zabezpieczał ziemię dobrzyńską przed Krzyżakami (stacjonującymi w Toruniu) oraz przed niepewnym sąsiedztwem Piastów z linii gniewkowskiej. Już po śmierci Kazimierza Wielkiego, w roku 1373 zamek w Złotorii był przedmiotem walk. Dwukrotnie zdobywał go pretendent do tronu polskiego, książę gniewkowski Władysław Biały. Miało to miejsce w roku 1373 i 1375. Za drugim razem Władysławowi udało się utrzymać na zamku przez okres roku. W lipcu 1376 roku podczas oblężenia warowni ciężko ranę otrzymał Kazimierz IV słupski (wnuk i ulubieniec króla Kazimierza III Wielkiego). Od tej rany wkrótce (2 stycznia 1377) zmarł. Pomiędzy rokiem 1376 i 1377 zamek powrócił w ręce królewskie. Wkrótce jednak, w roku 1379, z woli króla Ludwika Andegaweńskiego, zamek w Złotorii objął w lenno książę Władysław II Opolczyk. Po śmierci Andegawena, Opolczyk utracił swoją uprzywilejowaną pozycję w Królestwie i nie mogąc liczyć na utrzymanie lenna, w maja 1391 roku zastawił (bezprawnie) zamek Krzyżakom. W rękach Zakonu obiekt pozostawał do roku 1405, kiedy to wykupił go Władysław Jagiełło. W roku 1409 w wyniku najazdu krzyżackiego, warownia została zdobyta i zniszczona. W późniejszych latach nie odzyskała już swojego znaczenia militarnego, a po roku 1466, kiedy to Złotoria przestała być miejscowością graniczną, zamek utracił swój najważniejszy dotychczasowy atut – strategiczne położenie. Obecny wygląd warowni to efekt późniejszych zaniedbań i XIX-wiecznych prac rozbiórkowych.
widok od strony południowej
▲ widok od strony południowej
(10 VIII 2015; 900x600 px)
widok od strony zachodniej
▲ widok od strony zachodniej
(10 VIII 2015; 900x600 px)
widok od strony zachodniej
▲ widok od strony zachodniej
(10 VIII 2015; 470x700 px)
ściana wschodnia
▲ ściana wschodnia
(10 VIII 2015; 470x700 px)
Żarki-Przewodziszowice
Żarki, woj. śląskie, pow. myszkowski - strażnica królewska/książęca
50,644° N
19,394° E
Strażnicę na trudno dostępnej skale wzniesiono w II połowie XIV wieku. Nie ma jednak pewności, czy fundatorem był król Kazimierz III Wielki, czy książę Władysław Opolczyk. Warownia składała się z dwóch części. Murowany zamek górny zajmował szczyt skały i otoczony był murem poprowadzonym po jej krawędzi. U podnóża skalnego ostańca znajdowało się gospodarcze podzamcze, zbudowane prawdopodobnie z drewna. Całość otoczona była wałem ziemnym i palisadą oraz fosą. W roku 1382 Władysław Opolczyk przekazał Przewodziszowice jako uposażenie opactwa paulinów na Jasnej Górze. Wiadomo również, iż w latach 1424-44 strażnica należała do sławnego rozbójnika, Mikołaja Kornicza (zwanego Siestrzeńcem), który miał ją użytkować jako swoją zbójecką siedzibę. W latach późniejszych zamek popadł w ruinę. Obecnie na skalnym ostańcu widoczne są jedynie relikty murów zamku górnego.
relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
▲ relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
(30 XII 2017; 470x700 px)
relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
▲ relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
(11 IX 2011; 700x470 px)
relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
▲ relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
(30 XII 2017; 470x700 px)
relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
▲ relikty murów zamku górnego na skalnym ostańcu
(30 XII 2017; 470x700 px)
FOTO.POCZET.COM (treść i kod strony) jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Bez utworów zależnych 3.0 Polska.
Serwis stanowi część portalu poczet.com, który wpisany został do rejestru dzienników i czasopism prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Katowicach pod poz. Pr 2428.
partnerzy: ApisVideoŻegluga śródlądowa
do góry